Muzeum Regionalne w Trzebnicy
baner
 
OWARZYSTWO MIŁOSNIKÓW ZIEMI TRZEBNICKIEJ
45 lat Towarzystwa Miłośników Ziemi Trzebnickej 1960 - 2005

W okresie popaździernikowej odwilży - w listopadzie 1957 r. - zawiązała się w Trzebnicy nieformalna grupa przedstawicieli inteligencji zainteresowanych dziejami miasta i regionu. Przyjęła ona w marcu 1958 r. nazwę Komitetu Redakcyjnego "Kalendarza Trzebnickiego" oraz podjęła prace nad zebraniem i przygotowaniem materiałów do pierwszej publikacji o dziejach Trzebnicy. Ogłoszono konkurs na pamiętniki pierwszych osadników, przystąpiono do zbierania dokumentów i pamiątek, zorganizowano spotkania z pierwszymi organizatorami administracji państwowej i osadnikami. Wkrótce jednak nie książka o Trzebnicy, a sama Trzebnica stała się głównym tematem zainteresowań grupy osób, która rok później wystąpiła z inicjatywą powołania stowarzyszenia regionalnego. Pod deklaracją programową Towarzystwo Miłośników Ziemi Trzebnickiej złożyli swoje podpisy: Roman Gajosiński, Roman Iwanicki, Jerzy B.Kos, Mieczysław Miszewski i Irena Ustymczuk.

Zjazd założycielski Towarzystwa odbył się 30 czerwca 1960 r. Wybrano pierwszy zarząd, którego prezesem został Jerzy B. Kos. Rok później Towarzystwo miało 18 kół terenowych i liczyło prawie 500 członków pochodzących z różnych środowisk i grup społecznych, a także z różnych miejscowości powiatu trzebnickiego, m.in. z Obornik Śl., Pęgowa, Marcinowa i Będkowa. Koła TMZT powstały również we wszystkich szkołach Trzebnicy oraz w szkołach średnich powiatu trzebnickiego.

Po rocznym okresie pełnej samodzielności, w związku z trudnościami z uzyskaniem rejestracji sądowej, patronat nad Towarzystwem przejęło Towarzystwo Rozwoju Ziem Zachodnich, a od 1965 r. Towarzystwo ma status oddziału Dolnośląskiego Towarzystwa Społeczno - Kulturalnego zachowując pełną autonomię i samodzielność organizacyjną.

W latach 1960 - 1963 Towarzystwo podjęło przede wszystkim działania na rzecz upowszechniania kultury i sztuki oraz wiedzy o regionie, a także działania informacyjne i organizacyjne związane z przywróceniem Trzebnicy jej dawnego znaczenia jako miejscowości uzdrowiskowej i wypoczynkowej. Już w 1960 r. zapoczątkowano "Wieczory przy kawie" z udziałem wielu wybitnych artystów i naukowców. Poza walorami poznawczymi odegrały one ważne znaczenie w konsolidacji środowiska inteligenckiego i w zjednaniu go dla idei proponowanych przez Towarzystwo. Na corocznych Sejmikach Kultury i Turystyki po raz pierwszy przedstawiono program rozwoju ośrodków wypoczynku świątecznego wokół Wrocławia. Pierwszym efektem podjętych działań było zorganizowanie Chaty Turystycznej i osiedla domków campingowych w Trzebnicy.

Wiedzę o Trzebnicy upowszechniono poprzez odczyty i pogadanki w szkołach, a także przez wystawy, spotkania dyskusyjne i sesje popularnonaukowe.

Pierwszy etap działalności Towarzystwa zamknęły obchody 825 - lecia Trzebnicy we wrześniu 1963 r., których najważniejszym wydarzeniem było sympozjum naukowe poświęcone dziejom Trzebnicy z udziałem wielu znanych naukowców, którym przewodził profesor Karol Maleczyński. W tym również czasie nakładem Ossolineum ukazała się pierwsza monografia: "Ziemia Trzebnicka" pod redakcją Jerzego B. Kosa.

W następnych latach program działalności Towarzystwa podlegał zmianom i modyfikacji uwzględniającym nowe potrzeby społeczne i zmieniające się możliwości. W 1965 r. podjęto działania na rzecz kultury zdrowotnej organizując, po raz pierwszy w kraju, Tydzień Oświaty Sanitarnej z szerokim programem imprez popularyzujących wiedzę o zdrowiu i chorobie w środowisku wiejskim i młodzieżowym. Coroczne Tygodnie Kultury Zdrowotnej organizowane były do 1996 r. Rozszerzono je w latach siedemdziesiątych o imprezy i różnorodne zdarzenia kulturalne oraz rozrywkowe.

Obok imprez wyznaczających systematyczny rytm działalności Towarzystwa od 1970 r. organizowane również były imprezy cykliczne - Dni Trzebnicy lub Dni Ziemi Trzebnickiej, a od 1980 r. coroczne Trzebnickie Święto Sadów z bogatym programem imprez edukacyjnych, rozrywkowych, kulturalnych i sportowych. Od 1993 r. Towarzystwo jest również współorganizatorem corocznych Tygodni Kultury Chrześcijańskiej.